De Fabeltjeskrant, Paul ('fatwah') Gageldonk
ISBN 90 388 2678 8
Uitgeverij Nijgh & van Ditmar,
recensie Volkskrant: Marcel van Lieshout
Prijs: ƒ 29,90
Sportief gezien gaat het met feyenoord al jarenlang niet best, maar de kwalijke reputatie van de harde supporterskern is allerminst aan slijtage onderhevig. Het voetbalseizoen werd vorige week geopend met de wedstrijd Roda JC-feyenoord en de rotterdamse hooligans lieten onmiddellijk van zich horen. Voorafgaande aan de wedstrijd sloopten ze in Valkenburg een café.
Zouden Zombie, Bolle Fred, Martin Rellenneger en Klinker Ed aan de vernielingen hebben meegedaan? Het zijn de bijnamen van enkele van de hoofdrolspelers in Hand in hand - Op stap met de hooligans van feyenoord. Paul van Gageldonk, journalist van Nieuwe Revu, trok twee jaar lang intensief met de feyenoord-hooligans op en beschreef zijn ervaringen met de meest gewelddadige supportersaanhang van Nederland.
Althans, zo zien de feyenoord-hooligans zichzelf, als de kampioenen onder de voetbalvandalen. Het Centraal Instituut Voetbalvandalisme bevestigt die reputatie. Geen club die zoveel politieinzet vergt als feyenoord. Het zal geen verbazing wekken dat dit de rotterdamse hooligans met trots vervult. Eindelijk laten ze Ajax (in hun terminologie 'de joden') eens achter zich.
Het heeft Van Gageldonk veel moeite gekost het vertrouwen te winnen van zijn gesprekspartners. feyenoord-hoolligans hebben een diepe hekel aan journalisten. Dat zijn tenslotte allemaal Ajax-sympathisanten. Maar na enig gesoebat kreeg hij dan toch toestemming om met de voetbalvandalen op te trekken. Het resultaat is een uitputtende beschrijving van vecht- en steekpartijen, vernielingen en andere uitingen van gewelddadigheid.
Er is de afgelopen jaren onnoemelijk veel over voetbalvandalisme gepubliceerd. Radio en televisie hebben honderden uitzendingen aan dit fenomeen gewijd. En voor diegenen die ook Bill Bufords prachtige Onder het tuig hebben gelezen - een minutieus verslag over de handel en wandel van Engelse hooligans - geldt zeker dat het verzadigingspunt nu ongeveer wel is bereikt.
We weten zo langzamerhand wel dat de hooligans niet allemaal kansarme jongeren zijn, dat ze rotzooi schoppen omdat ze dat 'een kick' geeft, dat ze 'getrouwd' zijn met hun favoriete club en dat de ware hooligan net zo kan genieten van een fijne rel als van een mooi doelpunt. En het mag evenzeer bekend worden verondersteld dat hooligans dol zijn op het verzamelen van alle publicaties over hun sloopwerkzaamheden.
Bolle Fred, Klinker Ed en hoe al die andere door Van Gageldonk géinterviewden ook mogen heten, allemaal hebben ze plakboeken vol krantenartikelen over voetbalvandalisme. En straks hebben ze dus ook allemaal Hand in hand - Op stap met de hooligans van feyenoord op de plank staan.
Verrassende inzichten biedt Van Gageldonks boek niet. Of het moet zijn dat feyenoord-hooligans herhaaldelijk ,afspraken' met hun collega's van Ajax maken over locatie en tijdstip voor hun gewelddadige botsingen.
Daarentegen bevat het boek wel feitelijke onjuistheden. Zo schrijft Van Gageldonk dat de hooligans nog altijd verlekkerd terugdenken aan feyenoords laatste competitiezege bij Ajax, oktober 1993: 'O- l Scholten, 0-2 Esajas, lepelt Willem moeiteloos op' ' Het is de auteur en de hooligans kennelijk ontgaan dat Ajax, na die twee rotterdamse doelpunten, ook nog tweemaal scoorde.
Zo'n fout doet je afvragen wat het waarheidsgehalte is van al die eigen heroïsche prestaties (niveau: 'Nou, toen stak ik die jood zestien keer in zijn reet. ') waarover de feyenoord-hooligans zo uitvoerig mogen verhalen.