Een debatje met Remi Poppe  (op de site van de SP) Remi Poppe: De minister van Economische Zaken moet van de Biesbosch afblijven.   Daarom zal het snel wettelijk zo geregeld moeten worden dat er geen vergunningen meer gegeven kúnnen worden voor proefboren of gas- of oliewinning in natuurgebieden als Biesbosch en Waddenzee.   Beste mensen, Ik maak bij deze gebruik om jullie op een deel van het "speelveld" milieu aan te spreken. "Eindelijk" eens een puntje op deze site waar ik het behoorlijk mee oneens ben... :-)   T.w. dus de discussie rond de gas- winning in de Waddenzee (en evt. ook Biesbosch). Ik denk - op basis van wetenschappelijke studies - dat gas winning in dit gebied, mits het gedoseerd gebeurt, vrijwel geen merkbare schade aanricht. De door mij aangehaalde studies m.b.t. bodemdaling zijn door de milieubeweging als "verdacht" aangemerkt. Dit maakt op mij nauwelijks indruk. Deze studies zijn bona fide. Als indicatief wil ik nog even vermelden dat Wouter van Dieren - bepaald niet iemand die een "Shell slippendrager" zou kunnen worden genoemd - dit ook heeft gesteld. Dit "verdacht maken wat niet in de kraam te pas komt" stel ik, maar dan als tegengesteld voorbeeld, op één lijn met pogingen meteo wetenschappers ongeloofwaardig te maken wanneer die waarschuwen voor de eventuele risico's van klimaatveran- dering t.g.v. menselijke activiteiten, door de "global climate coalition" (een congsi van o.a. enkele Amerikaanse oliemaatschappijen en automobielfabrikanten.). In het kader van klimaatbeleid is er veel voor te zeggen om, in een overgangsperiode van in de orde van minimaal 50 jaar, aardgas i.p.v. olie / steenkool als tussen alternatief op weg naar een energie voorziening op basis van waterstof en zonne-energie (aangevuld met biomassa/afval en wind) te propageren. De volledige conversie van "fossiel" naar "duurzaam" van de energie voorziening duurt zeker zo lang. De levensduur van energie infrastructuren is zeker in de orde van 50 jaar. Denk aan: 1900 kolen, 1950 olie, 2000 gas, 2050 zon/waterstof. Pas als er opslagsystemen waarin je elektriciteit "indirect" kan opslaan op allerlei schalen beschikbaar zijn kan deze algehele conversie mogelijk worden. En dat gaat b.v. via waterstof opslag buffers, die dan d.m.v. brandstofcellen op de door de gebruikers gewenste momenten als elektriciteit kan worden aangewend. (Lood accu's zijn absoluut onhaalbaar, gezien de grote schaal en de daarmee verbonden milieu nadelen.) Het Slochteren veld is een heel bijzonder aardgas veld waarop je heel zuinig moet zijn. Het gas behoeft nauwelijks enige treating. Dit in tegenstelling tot de meeste andere velden waar eerst componenten als zwavelwaterstof (is giftig, en stinkt nogal) moeten worden verwijderd. Dit maakt het mogelijk het Slochteren veld als "regelkraan" te gebruiken. Zomers staat het dicht, s'winters is het wel in productie. Dit is echter alleen goed mogelijk als je "het kleine velden beleid" in ere houdt. Dus de "base load" - het aardgas dat je ongeacht het seizoen altijd produceert - via deze kleine velden. En dan zijn de veldjes onder de waddenzee (mogelijk ca. 100 miljard kubieke meter) zeker interessant. Ik zou zeggen, denk hier nog eens over na. Ik wil er wel eens met jullie verder over in debat gaan. Het verhaal heeft ongetwijfeld nog veel meer kanten, maar bij deze een eerste aanzet. Mazzel & broge, Evert Wesker   Beste Evert, Eindelijk een stelling waar je het behoorlijk mee oneens bent ... Op zich klinkt het goed dat je het dus zo vaak wel met de stellingen eens bent. Je haalt studies en onderzoeken aan waaruit blijkt dat gaswinning vrijwel geen merkbare schade aanricht. Toch is het zo dat uit onderzoek in opdracht van de regering, ten aanzien van gaswinning in de Waddenzee, een van de conclusies is dat er geen garanties gegeven kunnen worden dat er geen schade optreedt. Maar eigenlijk gaat het daar ook niet om. Nederland heeft nog maar heel weinig natuurgebieden, of gebieden waar "de natuur" in ieder geval de voornaamste kwaliteit is. De Biesbosch is daar een van, ondanks het feit dat dit gebied al is aangetast door grote waterbekkens voor drinkwaterbereiding en in de zomer een stevige recreatiedruk. De Biesbosch wordt "beschermd" door internationale natuurregels (zie de motie hierboven) en heeft de kwalificatie van Nationaal Park. Het is daarom dat wij vinden dat we met dit soort gebieden het voorzorgbeginsel moeten laten prevaleren boven economische beginselen. Het gaat niet om een discussie of het wel kan, maar of we het willen. Ik ken de onderzoeken en studies ook die stellen dat als er al sprake is van verzakking dat geen kwaad kan, juist omdat het een wetland is dat "van nature" op termijn zal aanslibben en daardoor ook van karakter zal veranderen. Ook de argumenten voor "het kleine velden beleid" ken ik. Maar juist omdat je wijst op de noodzaak en mogelijkheid van de ontwikkeling van alternatieve energie- bronnen, kan dat ook een argument zijn tegen boren in de Biesbosch. Technieken ontwikkelen zich heel wat rapper als de maatschappelijke nood aan de man komt. Dus in die zin is het ook al zinvol om in ieder geval natuurgebieden uit te sluiten van gaswinning en daarmee twee vliegen in een klap te slaan. En maxi- male bescherming én, ook al zijn de verwachte gasvoorraden onder de Biesbosch en de Waddenzee beperkt, de noodzaak van het ontwikkelen van alternatieven zoals je ze noemt, vergroten. Ik zou zeggen, denk daar ook eens over na. Uit je opstelling begrijp ik wel, dat de Biesbosch als natuurgebied ook in jouw visie niet aangetast mag worden. Dat zijn we dan met elkaar eens. De stelling gaat uit van het voorzorgbeginsel, wat wil zeggen dat we voor dit soort natuurgebieden helemaal geen enkel risico willen. Hopelijk vind je dit ook een standpunt waar wat voor te zeggen is.   Remi, Ik kom nog even terug op je uitvoerige antwoord. Je kan me dus volgen in mijn argument dat op grond van de studies er vrijwel geen merkbare schade zal zijn (de bodem daling). Dat je niet kan garanderen dat er geen effecten zijn? OK, dat kan nooit. "Absolute veiligheid" bestaat niet. B.v.: Als je windmolens bouwt kan je ook nooit garaderen dat die niet eens een trekvogel uit de lucht zullen meppen. Kom ik op het voorzorgs beginsel. Goed, hier is er dus sprake van een verschil van inzicht qua "weging". (Niets mis mee, komt in het leven wel vaker voor!) Ikzelf vind milieuvervuiling (b.v. via rivieren richting Waddenzee) en overbevissing (kokkelvisserij en vissen op mosselzaad, zie de verhongerde Eidereenden) een heel wat grotere bedreiging voor de Waddenzee dan evt. gaswinning (die dan trouwens d.m.v. hori- zontaal boren vanaf de randen zou plaatsvinden). Je stelt dat de gashoeveelheden niet zo groot zijn. Voor de Biesbosch heb je dan misschien een punt (3 miljard m3 is inderdaad geen "wereldschokkende hoeveelheid") maar de gasvoorraad onder de Wadden- zee is bepaald geen "quantité négligeable". Tot slot: Als de nood aan de man komt zullen de uitvindingen er wel komen. Deels mee eens. Ik wil echter wel waarschuwen voor een te groot optimisme. Het uiteindelijk ombouwen van de energievoorziening en de transport sector naar "duurzaam" zal een reuzen karwei worden. Bijvoorbeeld: Stel je eens voor dat je 20% van de huidige energievoorziening in Nederland op zonnecellen zou willen laten draaien. Dat is 20.000 MegaWatt. Daar is, op basis van 200 Watt/m2 gemiddeld over 24 uur over het hele jaar en 10% overall rendement van de zonnecellen, 1000 km2 voor nodig! Daarnaast moet je dan ook nog een (in totaal zeer grote) energie opslag bouwen want als je een lampje aansteekt schijnt doorgaans de zon niet. En dat doe je niet "effe". Dat kost een flink aantal decaden. Vandaar mijn verhaal uit de eerste discussieronde. Goed, er blijft (waarschijnlijk) op een paar deelpunten verschil van mening tussen ons bestaan. Geen ramp lijkt me zo, komt wel vaker voor. Overigens: Op tal van andere terreinen (sociaal economisch beleid bijvoorbeeld) zou dat wel eens anders kunnen liggen. Ik laat het verder aan de mensen die deze site bezoeken over het zelf nog eens allemaal na te lezen en misschien nog wat relevante argumenten aan te voeren die hier nog niet over het voetlicht zijn gegaan. Mazzel & broge, Evert Wesker   Beste Evert, Ja, er is sprake een verschil van inzicht. Alhoewel dat wat betreft het geringe voorkomen van gas onder de Biesbosch lijkt het mij nog maar een heel klein verschil. Wat betreft de mechanische kokkelvisserij en andere economische activiteiten in de Waddenzee, mee eens. Zie daarvoor onze speciale website www.waddencampagne.nl of zoek op deze site op trefwoord "wadden". Wat betreft alternatieven voor energie, een discussie daarover moeten we maar eens met een andere stelling op gang gooien. Maar dan ook over de verspilling van grondstoffen en energie door de westerse "alles moet kunnen" economie, waarbij omzet en rendement belangrijker zijn dan het maatschappelijk nut de noodzaak en de gevolgen.