Terug naar: Evert's homepage.
Terug naar: Menu



Klimaatvaria

Op deze plek staan stukjes uit de open literatuur die tot nadenken kunnen stemmen. Dit was als vervanging voor bijdragen aan internet fora. Daar was ik, wegens ad hominem gedrag mee gestopt, maar heb die nu weer hervat.

EW; 28/6/2014; 1/8/2015


Een einde aan de "pauze" in de opwarming?16/11/2014

Het lijkt er mogelijk op dat er aan einde komt aan de "pauze" in de opwarming van de Aarde. De globaal gemiddelde zeewater temperatuur bereikte in september recordhoogte. En dit keer was er, zoals in 1997-1998, geen "super El Niño" in het spel. Zie deze figuur:

Gedurende het laatste decennium ging er ca. 10 ZetaJoule per jaar aan warmte de diepzee in. Dat komt gemiddeld over de Aarde neer op ca. 0.63 Watt/m². Dat is substantieel als je in ogenschouw neemt dat het opwarm effect volgens de IPCC rapporten ca. 2.3 Watt/m² bedraagt.

De komende tijd zal duidelijker worden hoe dit verder gaat. Het rekenen op "meevallers" m.b.t. het klimaat lijkt mij so-wie-so niet verstandig.

Summer 2014 Saw Warmest Ocean Temperatures Ever Recorded

EW; 16/11/2014


Wipkippenwatjes & wollen muizen22/10/2014, 12/12/2014

Er was weer een hoop gedoe over de storm op zee van gisteren. De waterstand was flink vehoogd t.g.v. de ligging van het windveld op de Noordzee. Daarnaast was het vrijwel Nieuwe Maan.

Maar om nu te zeggen "poeh poeh ...", nou nee. Dit is een land van wipkippenwatjes & wollen muizen aan het worden. Ik vind persoonlijk dat gedoe rond de waarschuwingscodes bij het weerbericht wat overdreven. Ja, ik moest wat harder trappen op m'n fietsje (op weg naar m'n werk), en dat was het dan.

Wat dat betreft vond ik de storm van 25 januari 1990 van een heel andere orde. Ik ben die middag vanaf de Shell (waar ik werk) met 30 à 40 km/h over de Adelaarsweg naar huis geblazen zonder een trap te hoeven geven. Dat was een èchte storm.

Nee, ik ga pas kijken/luisteren als het "code rood" is, en niet eerder.

Trouwens, wist u dat het, vanaf 1950 tot nu, in Nederland iets minder hard is gaan waaien? Daar heb ik hier op m'n webstek een stukje over geschreven dat ik na het einde van dit jaar ga actualiseren.

12/12/2014: Ik keek nog even naar de wind data van Schiphol. Op 22 oktober j.l. werd windkracht 8 niet eens gehaald. Hoezo code oranje? Hah!

EW; 22/10/2014, 12/12/2014


"Joekels" in de Stille Oceaan8/10/2014, 3/11/2014, 9/11/2014, 5/12/2014

Zoals bekend is de noordwestelijke Stille Oceaan een zeegebied waarin de zwaarste tropische stormen op Aarde voorkomen. In oktober 1979 zette de storm "Tip" enkele indrukwekkende records neer: Laagste kerndruk: 870 mbar, windsnelheid: 165 knopen (±305 km/h), diameter stormveld (8 Beaufort of hoger) 2200 km. De storm Haiyan in november 2013 was minder omvangrijk en had een wat hogere kerndruk (895 mbar), maar overtrof de windsnelheid van "Tip": 170 knopen (±315 km/h).

Nu is de, tot nog toe, zwaarste tropische storm van 2014 actief: "VongFong" is de naam. Hij is nu nèt aan over z'n hoogtepunt heen – 907 mbar, 155 knopen (±285 km/h).

Elders op m'n website geef ik aan dat er tot nog toe (m.u.v. de Atlantische Oceaan en het Caribische gebied) geen duidelijke stijging in de gemiddelde intensiteit van tropische stormen kan worden waar- genomen. Dat wil echter allerminst zeggen dat het niet mogelijk is dat daar in de komende decennia verandering in komt ...    Op thermodynamische gronden is dat namelijk wel te verwachten.


Een indrukwekkend beeld (bron: NRL Tropical Cyclone Page)
Een vierkantje in deze plaat meet 220 x 220 km.

3/11/2014: Er is een nieuw exemplaar actief, t.w. Nuri. Hij is even krachtig als VongFong, eveneens
907 mbar en 155 knopen (±285 km/h), maar duidelijk minder omvangrijk.

9/11/2014: Er is iets spectaculairs gebeurd met de inmiddels ex-tropische storm Nuri.   T.g.v. een samenspel met de westelijke bovenstroom, die op dit moment behoorlijk krachtig ontwikkeld is
(±90 m/s!), "explodeerde" ex-Nuri tot een tamelijk formidabele depressie van de gematigde breedtes.
Er is d.m.v. boeien een kerndruk van iets beneden de 930 mbar waargenomen, waarmee de storm in de top-5 zwaarste ooit in de Bering zee komt te staan.


Wederom: Een indrukwekkend beeld

Overigens: De zwaarste ooit op de Atllantische Oceaan (ten zuid-oosten van IJsland) diepte op 10 januari 1993 uit tot beneden 915 mbar. Hij ging de geschiedenisboeken in als de "Braer storm", vernoemd naar een olietanker die op de Shetland eilanden in stukken brak na er een week eerder te zijn gestrand.

5/12/2014: Er is wederom een krachtig exemplaar in de NW Pacific actief. Op z'n hoogtepunt (905 mbar, en ±285 km/h), was Hagupit wederom ongeveer even krachtig als Vongfong en Nuri. Het is de 3e categorie 5 tropische storm in vrij korte tijd. Een record is het niet. In 1997 werden er 10(!!) categorie 5 stormen geteld in de NW Pacific. Dit jaar waren het er 4 (als je Genevieve even niet mee telt, want die kwam uit de noord-oostelijke Stille Oceaan).

EW; 8/10/2014, 3/11/2014, 9/11/2014, 5/12/2014


Een publikatie over "ontbrekende" warmte6/10/2014

Er is een publikatie verschenen waarin wordt gesteld dat de hoeveelheid warmte die in de bovenste 700 meter van de oceanen wordt opgenomen mogelijk stevig is onderschat. Dat ligt aan het feit dat de metingen in de zuidelijke oceanen nogal incompleet waren. Het kan ertoe leiden dat het overall effect van broeikas gassen op de warmte huishouding van onze planeet wat hoger uitvalt dan aanvankelijk gedacht.

EW; 6/10/2014


Een discussie op NUjij6/9/2014

Onder de titel "1,8 miljoen vierkante kilometer meer zeeijs Noordpool, maar waarom zwijgt de media?" staat er op NUjij een discussie item. Daar wordt gesteld dat sinds 2012 de minimale ijsbedekking met 1.8 miljoen km² is toegenomen. Op zich is dit juist. Alleen gaan de heren voorbij aan het feit dat je dergelijke zaken d.m.v. langjarige trends moet bezien, en er geen absoluut minimum uit moet "cherry picken" om daar vervolgens je verhaal aan op te hangen.

Kijkt u maar eens naar dit plaatje:

Het beeld lijkt me duidelijk.

Vraag: Waarom reageer ik niet aldaar? Simpel: "NUjij" is een reaguurders forum vol met bralbakken die je met grote regelmaat verrot schelden. Dat is mij daar één keer overkomen, en dat was genoeg. Een ezel stoot zich in het gemeen niet twee maal aan de zelfde steen ...   Dus vandaar.

EW; 6/9/2014


Het is dan wel, dan niet aan 'global warming' toe te schrijven30/8/2014

In New Scientist (28 augustus) is er een artikel verschenen waarin hier een licht op geworpen wordt. Hieronder zet ik nog even een lijstje daaruit neer:

Blame warming?

It is difficult to attribute individual weather events to human-induced climate change, but several recent studies are suggesting the role that greenhouse gases played in weather extremes.

2003 European heatwave contributes to the deaths of about 70 000 people. In 2004, Peter Stott of the UK Met Office and colleagues found that global warming had doubled the likelihood of such an event (Nature, doi.org/c7hxpt).

2010 A heatwave, and smog from resulting fires in Russia, contribute to 56 000 deaths. In 2011 Stefan Rhamstorf of Potsdam University in Germany estimated that there was an 80 per cent chance that the heatwave would not have happened without global warming (PNAS, doi.org/dhnggk).

2011 Drought and extreme heat strike Texas. David Rupp of Oregon State University and his colleagues estimate that the conditions were 20 times as likely to occur in the late 2000s as in the 1960s, due to the added greenhouse gases (Bulletin of the American Meteorological Society, doi.org/j7r).

2011-2012 Thailand suffers severe floods, more than 800 people perish and damages are estimated at $45 billion. A study by Geert Jan van Oldenborgh of the Royal Netherlands Meteorological Institute concluded that climate change was not to blame, but that development along the banks of the Chao Phraya river contributed to the disaster (Bulletin of the American Meteorological Society, doi.org/j7r).

2012 Floods in south-eastern Australia bring a sudden end to a 13-year drought that had afflicted the region. Two separate studies of the floods found no link to climate change (Bulletin of the American Meteorological Society, doi.org/vc3).

EW; 30/8/2014


Een aanvullende verklaring voor de "pauze" in het warmer worden van de Aarde?22/8/2014

Op 22 juli j.l. wees ik hier al op een publikatie waarin wordt aangegeven dat de huidige vertraging in de stijging van de gemiddelde temperatuur op Aarde deels kan worden verklaard door natuurlijke fluctuaties.

Daar is nu een nieuwe publikatie bijgekomen die een licht werpt op de rol van de noordelijke Atlantische Oceaan, alsmede de oceanen rond Antarctica, in dit verhaal. Mogelijk is er sprake van een oscillatie van zo'n 60 jaar waarin afwisselend meer of minder warmte vanuit de atmosfeer naar de diepzee wordt getransporteerd.

Het interessante is dat het artikel door Xianyao Chen en Ka-Kit Tung is gebaseerd op metingen d.m.v. boeien in de diepzee en niet alleen op modellen.

Global warming slowdown 'could last another decade'
Varying planetary heat sink led to global-warming slowdown and acceleration

Dit soort intermezzo's maken het overigens moeilijker om beleid op het gebied van energie & milieu geaccepteerd te krijgen in de politiek. Of om het in een metafoor uit te drukken: Als een mens met een Grizzly Beer wordt geconfronteerd zal hij zich onmiddelijk uit de voeten maken. Maar als die zelfde mens met een verschijnsel wordt geconfronteerd dat op termijn tot (grote) thans niet precies kwantificeerbare problemen kan gaan leiden zal er veelal géén reactie volgen ...

EW; 22/8/2014


Bárðarbunga - is een uitbarsting aanstaande?18/8/2014

De Bárðarbunga, een vulkaan onder de noordelijke zijde van de Vatnajökull (IJsland) is plotseling actiever geworden. Er is een zwerm (lichte) aardbevingen, variërend van 3.0 tot 3.8 op de schaal van Richter, geregistreerd. Dat heeft er toe geleid dat IJslandse vulkanologen een waarschuwing hebben doen uitgaan naar de luchtvaart in het gebied.

De Bárðarbunga heeft een uitbarsting op z'n naam staan die 6 scoorde op de Vulcanic Explosivity Index. Om een idee te geven: De uitbarsting van de Eyjafjallajökull van 2010 scoorde een "4" op de VEI schaal, hetgeen een factor 100 lager is. (De VEI schaal is logaritmisch)

De Bárðarbunga is, indien de uitbarsting door het ijs van de Vatnajökull heen zou breken, in staat om het trans-Atlantische luchtverkeer, en wellicht ook op grotere afstand, grondig te verstoren. De Laki spleet- eruptie van 1783-84 was van een soortgelijke omvang (VEI 6), en had daarnaast mogelijk ook een flinke invloed op het weer.

In het verleden heeft actief vulkanisme zelfs het weer over wat langere tijd beïnvloed. Een voorbeeld zijn de jaren in het begin van de 19e eeuw, met als dieptepunt 1816, "het jaar zonder zomer", na de uitbarsting van de Tambora op het Indonesische eiland Sumbawa in 1815.

De vraag voor de komende weken/maanden: Is een uitbarsting aanstaande, of loopt het met een sisser af?

Intense seismic activity in Iceland’s Bárdarbunga volcano

EW; 18/8/2014


Tornado's: Niet meer, maar mogelijk wel meer tegelijk6/8/2014

Een aardige publikatie van de Florida State University. Er is een link tussen het klimaat en het voorkomen van tornado's, maar wel op een opmerkelijke manier. Het worden er, blijkens de gegevens die we nu hebben, nier meer. Maar àls ze optreden komen ze met meer tegelijk.

New research links tornado strength, frequency to climate change

EW; 6/8/2014


Droogte in Californië: Een voorbode?2/8/2014, 12/12/2014

Zoals ik eerder stelde: De link tussen weerincidenten en klimaatverandering is niet altijd vanzelfsprekend. Ik denk dat we ons veel drukker dienen te maken over meer permanente zaken zoals de verschuiving van neerslagzones. Die kunnen vele miljoenen mensen letterlijk van hun bestaan beroven.

Wat dat betreft is de huidige absolute recorddroogte in Californië wellicht een teken aan de wand.

Het betreft hier een droogte die zijn weerga in deze staat in de VS nauwelijks kent. Ook in andere delen van de wereld zijn er voorbeelden van bekend. Zo is één van de factoren bij het doen ontstaan van de (verschrikkelijke) burgeroorlog in Syrië een zeer hardnekkige droogte, die in combinatie met een zeer matig waterbeheer door de (lokale) autoriteiten delen van de boerenbevolking naar de steden deed trekken, alwaar zij een zeer marginaal bestaan leidden. En daar begon de opstand tegen het zittende regime.

12/12/2014: Op dit moment valt er zeer veel regen in Californië. Is het een einde van de droogte, of slechts een onderbreking? De komende tijd zal het leren. Overigens: Incidenten met "zondvloed-achtige" regenval doen zich heel soms (een keer in de paar eeuwen) ook voor. De laatste keer was in 1861.

EW; 2/8/2014, 12/12/2014


Waterdamp op 5 - 12 km hoogte als versterker van het broeikas effect28/7/2014

Het verhaal is reeds lang bekend: Waterdamp is – qua effect – op Aarde het belangrijkste broeikasgas. Alleen bij lagere temperaturen wordt CO2 weer belangrijker. Echter, indien je meer broeikasgassen (CO2, methaan, CFK's en lachgas) in de atmosfeer brengt leiden die (t.g.v. de opwarming) tot een hogere resulterende waterdampspanning, die op zijn beurt tot een extra versterking van het broeikas effect leidt.


Het grootste effect van de waterdamp treedt op in de tropen

Er is thans een publikatie verschenen, van de Universiteit van Miami, waarin dit nader wordt bevestigd.

New study confirms water vapor as global warming amplifier

EW; 28/7/2014


De "pauze" in het warmer worden van de Aarde: Mogelijk een natuurlijke fluctuatie?  22/7/2014

Een opmerkelijke publikatie in Geophysical Research Letters(•). De vertraging in de stijging van de gemiddelde temperatuur op Aarde wordt mogelijk veroorzaakt door natuurlijke fluctuaties. Dit is mogelijk een aanvullende verklaring naast het werk door G. Foster en S. Rahmstorf (zie onder "De (tijdelijke) vertraging van de temperatuur stijging").

  • Global warming ‘pause’ reflects natural fluctuation
  • Return periods of global climate fluctuations and the pause (pdf)
  • (•) “Return periods of global climate fluctuations and the pause”, Shaun Lovejoy, Geophysical Research Letters, July 14, 2014

    EW; 22/7/2014


    Neoguri: Een indrukwekkend beeld7/7/2014

    Op dit moment is de eerste supertyphoon van 2014 in het noord-westelijke deel van de Stille Oceaan in de maak. Hij zal als een "upper end" categorie IV of een categorie V langs/over Okinawa trekken. Ook het zuiden van Japan (Kyushu, Shikoku en zuidelijk Honsu) zal ermee te maken krijgen. Storm en (zeer) zware regenval worden er verwacht. Er zijn aanwijzingen dat het warmer worden van het klimaat zal leiden tot krachtiger tropische stormen.

    Hier een foto van vandaag van Neoguri.

    EW; 7/7/2014


    Scientist offers $30,000 for proof that climate change is not manmade4/7/2014

    Een leuk berichtje. Een wetenschapper biedt $30000 voor hem/haar die bewijst dat het warmer worden van het klimaat niets met menselijke activiteiten te maken heeft. Het doet mij denken aan een Canadees die eens $10000 uitloofde voor een ieder die met een bewijs kwam van een ongeprovoceerde aanval van wolven op mensen. Deze man heeft z'n uitgeloofde $10000 nog steeds in z'n zak ...
    Hier zou het wel eens net zo kunnen eindigen ...

    EW; 4/7/2014


    "Arctic amplification phenomenon" zal mogelijk tot minder extreme koudegolven leiden 3/7/2014

    In het aangehaalde artikel wordt gesteld dat t.g.v. de minder intense kou in de brongebieden de intensiteit van koudegolven naar verwachting ook minder zal worden. Dit werkt in een omgekeerde richting indien blokkades t.g.v. het verzwakken van de straalstroom, als gevolg van de verminderde ijsbedekking in de Noordelijke IJszee, vaker zullen voorkomen.   (Zie Eureka-alert en Science 2.0)

    Ik citeer:
    Though mainstream journalism likes to link every bit of weather, even a deep freeze last winter, to global warming, the "Arctic amplification phenomenon" is unlikely to lead to more days of extreme cold, new research has shown.
    The Arctic amplification phenomenon refers to the faster rate of warming in the Arctic compared to places further south. It is this phenomenon that has been linked to a spike in the number of severe cold spells experienced in recent years over Europe and North America.
    New research by University of Exeter expert Dr James Screen has shown that Arctic amplification has actually reduced the risk of cold extremes across large swathes of the Northern Hemisphere.

    The study questions claims that parts of Europe and North America will experience a greater number, or more severe, extreme cold days over the course of the next century.
    Screen, a Mathematics Research Fellow at the University of Exeter, said, "Autumn and winter days are becoming warmer on average, and less variable from day-to-day. Both factors reduce the chance of extremely cold days."
    The idea that there was a link between Arctic amplification and extreme weather conditions became prevalent during the severe winter weather that plagued large areas of the United States in January 2014, leading to major transport disruption, power cuts and crop damage.

    In his study, Dr Screen examined detailed climate records to show that autumn and winter temperature variability has significantly decreased over the mid-to-high latitude Northern Hemisphere in recent decades.
    He found that this has occurred mainly because northerly winds and associated cold days are warming more rapidly than southerly winds and warm days.
    Dr Screen said: "Cold days tend to occur when the wind is blowing from the north, bringing Arctic air south into the mid-latitudes. Because the Arctic air is warming so rapidly these cold days are now less cold than they were in the past."
    Using the latest mathematical climate modelling, Dr Screen has also been able to show that these changes will continue in to the future, with projected future decreases in temperature variability in all seasons, except summer.
    Article: 'Arctic amplification decreases temperature variance in northern mid-to-high-latitudes', Nature Climate Change, June 15, 2014. Source: University of Exeter

    EW; 3/7/2014


    Huge 'whirlpools' in the ocean are driving the weather3/7/2014

    In dit artikel in science wordt beschreven hoe omvangrijke wervels in de oceanen zeer omvangrijke watermassa's verplaatsen. De invloed ervan op het weer zou wel eens aanzienlijk kunnen zijn. Er is sprake van stromen van 30 à 40 Sverdrup (30 à 40 miljoen m³/s). Om een idee te geven: De omvang van de Atlantische Golfstroom is in de orde van 100 Sverdrup.

    EW; 3/7/2014


    Terug naar: Evert's homepage.
    Terug naar: Menu